RTLZ

Nederlandse bedrijven lopen voor in kunstmatige intelligentie

02 oktober 2018 09:15 Aangepast: 02 oktober 2018 09:43
TomTom zet AI in bij ontwikkeling zelfrijdende auto's. Beeld © ANP

Nederlandse bedrijven hebben een kleine voorsprong op hun Europese collega’s bij het toepassen van kunstmatige intelligentie. Dat komt doordat bedrijven hier praktisch ingesteld zijn en veel samenwerken met elkaar en met universiteiten.

Dat blijkt uit een onderzoek naar de toepassing van kunstmatige intelligentie (AI) door grote bedrijven, dat  EY uitvoerde in opdracht van Microsoft.

Meer dan een derde van de bijna 300 onderzochte bedrijven, waaronder 27 grote Nederlandse bedrijven zoals BAM, Philips en Randstad, werkt aan kunstmatige intelligentieprojecten die ook echt gebruikt worden of bijna van start gaan. Daarnaast zet driekwart van de bedrijven al machine learning in.

Vroeg experimenten

De bedrijven die succesvol zijn met AI, beginnen relatief vroeg met experimenteren en geven hun medewerkers daar ook de ruimte voor. "Bijvoorbeeld met het inzetten van chatbots", zegt Surya Ramkumar, directeur services bij Microsoft Nederland.

Het verschil ten opzichte van andere Europese bedrijven is dat AI in Nederland er wat vaker op gericht is het werk van mensen makkelijker te maken, ziet hij. "Het komt erop neer dat het technologie is die de medewerker ondersteunt", zegt Ramkumar.

Nog maar eens het voorbeeld van de chatbots. "Als je in klantcontact per telefoon of chatbot de eerste paar vragen laat stellen met AI, bijvoorbeeld over een klantnummer of het probleem, dan kan daarna een menselijke medewerker het oppakken. Daardoor wordt de hele keten beter", zegt Ramkumar.

Opvallend is ook dat Nederlandse bedrijven ten opzichte van hun Europese collega's meer inzetten op neurale netwerken en deep learning, een vorm van kunstmatige intelligentie waarmee computers leren grote hoeveelheden data te verwerken.

Miniatuurvoorbeeld
'Omarm AI'

Impact AI wordt veel groter: 'Wees er niet bang voor, leer het begrijpen'

Belangrijk onderwerp

Op directieniveau wordt kunstmatige intelligentie in Nederland net iets belangrijker gevonden dan in de andere landen, blijkt uit het onderzoek. "Dat is heel goed, omdat AI en machine learning een verandering in je bedrijf kunnen veroorzaken", zegt Ramkumar.

Daarnaast vinden Nederlandse bedrijven samenwerking met andere partijen en universiteiten belangrijk om kunstmatige intelligentie succesvol toe te passen. "Kunstmatige intelligentie kun je niet alleen doen. Als je succesvol wilt zijn, heb je kennis van data en algoritmes nodig. Dat is op dit moment vrij schaars."

Microsoft noemt vrachtwagenfabrikant DAF als voorbeeld. Dat bedrijf zocht de samenwerking met universiteiten om kunstmatige intelligentie te gebruiken om geautomatiseerde rijsystemen te ontwikkelen.

Niet borstkloppen

Het onderzoek is dus positief over hoe Nederlandse bedrijven het doen op het gebied van AI. Maar we moeten onszelf niet te veel op de borst kloppen, zegt hoogleraar machine learning Max Welling.

"We lopen licht voorop: net iets boven de middenmoot. Dat wil zeggen dat we niet te vroeg mogen juichen", zegt Welling.

De hoogleraar vindt het niet verrassend dat de Nederlandse poldercultuur ons die lichte voorsprong geeft. "We overleggen volop en polderen veel met elkaar. Dat draagt bij en zorgt ervoor dat het onderwerp snel in het bewustzijn van mensen zit. Het dringt goed door tot de mensen en dus ook in de bedrijven."

Bedrijven bereid te investeren

Hij heeft de voordelen ervan zelf ook ervaren, met zijn startup Scyfer. "Dat bedrijf deed AI-projecten met bedrijven om kunstmatige intelligentie daar aan de praat te krijgen. En daar stonden de bedrijven heel open voor."

Daarnaast begon hij het Innovation Center for Artificial Intelligence, waar wetenschap en het bedrijfsleven samenwerken aan kunstmatige intelligentie. En daar maakte hij hetzelfde mee. "Bedrijven lijken heel bereid om te investeren."

Overheid moet investeren

Wat Welling wél verrast is dat Nederland het zo goed doet, terwijl de overheid er weinig in investeert.

"In alle omringende landen wordt wel volop geïnvesteerd. Van Groot-Brittannië en België tot aan Duitsland. In al die landen zijn grote investeringen in AI aangekondigd. Daar moet Nederland wat mee. Alleen al in Vlaanderen hebben ze het over een paar honderd miljoen. Ik ben heel benieuwd of Nederland daar ook in wil investeren."

Uitdaging: talent behouden

Want om de voorzichtig leidende rol niet kwijt te raken is het belangrijk dat Nederland talent weet te behouden. "We moeten hier de ecosystemen bouwen waar talenten neerstrijken en bedrijven zich willen vestigen. Dat moet de prioriteit hebben."

Op dit moment bestaat er bijvoorbeeld een numerus fixus op AI-opleidingen, omdat universiteiten de instroom niet aankunnen. Dat is Welling een doorn in het oog.

"Het is doodzonde. Begin met voldoende middelen voor universiteiten, zodat alle talenten daarna hier ook aan de slag kunnen."

`