Economie

Spoedcursus topbestuur: 10 tips voor burgemeester Halsema

12 juli 2018 17:01 Aangepast: 13 juli 2018 07:40
Femke Halsema tijdens de beëdiging tot burgemeester van Amsterdam. Beeld © ANP

Van advocaten op de Zuidas tot koopmannen op de Dappermarkt, en van yuppen in Noord tot moskeebezoekers in Osdorp: vanaf nu is Femke Halsema burgemeester van heel Amsterdam. Ga er maar aan staan. Hoe begin je aan zo'n topklus? RTL Z geeft 10 tips.

Wat zijn de dingen die Halsema goed moet doen, of juist moet laten? Hoe kan ze de eerdere kritiek op haar benoeming pareren en hoe zorgt ze dat ze niet ten onder gaat aan de werkdruk? Deze en meer vragen leggen we voor aan een communicatie-expert, een bestuurskundige en een bestuursadviseur. 

Tip 1: Stel vooraf je doelen op

"Altijd als ik nieuwe bestuurders spreek, adviseer ik ze om van tevoren te bepalen hoe ze willen dat er achteraf over ze gesproken wordt", zegt bestuursadviseur Derk Moor. "Stel een aantal doelen, kies je speerpunten en hou je daar aan. Langs die meetlat leg je al je keuzes en bekijk je ook of je uitnodigingen accepteert."

Tip 2: 'Neem afstand van je partij' 

Moor denkt  dat het van levensbelang is dat Halsema zo snel mogelijk werkt aan het beeld dat ze boven de partijen staat. "Er is discussie in Amsterdam over haar benoeming, over partijpolitiek", legt hij uit. Oplossing: "Ze moet zorgen dat ze niet steeds met GroenLinksers wordt gezien en fysieke afstand nemen. Ze moet een burgemeester van alle partijen worden."

Tip 3: 'Wen eraan dat alles jouw schuld is'

Halsema heeft forse schoenen om te vullen, na het overlijden van haar voorganger Eberhard van der Laan. "De pijn van het verlies van Van der Laan zit er nog in. Hij was bij uitstek een verbinder die boven partijen stond, een toegankelijke straatvechter. Halsema zal ook veel tegenwind krijgen", verwacht Moor.

"Dat is niet erg, maar ze nu is de belichaming van het Amsterdamse beleid. Rolkoffers, hoge huizenprijzen, parkeerbonnen, alles is vanaf nu haar schuld. Dat is wennen."

Tip 4: Leer om te gaan met wisselende emoties 

Wennen wordt het ook dat Halsema de hele dag door met wisselende emoties te maken zal krijgen, verwacht Arno Korsten. Hij schreef als bestuurskundige meerdere boeken over het burgemeesterschap. "Stel je even voor: je moet 's ochtends praten met de nabestaanden van een tragisch ongeval met twee doden", geeft hij als voorbeeld.

"Daarna moet je naar de collegevergadering, moet er een lintje uitgereikt worden, moet je nog even praten met een protestgroep. In de avond heb je twee keer een interview en moet je nog discreet met de chef van de politie praten", somt hij op. "De omstandigheden wisselen razendsnel. Je moet snel kunnen schakelen, je opstellen en die emoties ook los kunnen laten. Anders hou je het niet vol."

Tip 5: Pas op voor permanente overwerktheid

Daarnaast waarschuwt Korsten voor permanente overwerktheid. "Het is belangrijk om een eigen stijl te ontwikkelen en gedoseerd en proportioneel te handelen. Als Halsema zich overal mee wil bemoeien is ze binnen een half jaar overwerkt. Ook 70 uur per week is zo voorbij: je bent 24 uur per dag, 7 dagen per week burgemeester. Het is belangrijk dat je dingen kan overlaten aan anderen."

Tip 6: Zorg dat burgers je serieus nemen

Dan naar die burgers. Communicatie-expert Lars Duursma adviseert haar om te zorgen dat Amsterdammers het gevoel krijgen dat Halsema ze begrijpt en serieus neemt.

"Ze is straks burgemeester van alle Amsterdammers en ze zal dingen moeten doen waarvan mensen weten dat het niet direct haar eigen overtuiging is", zegt Duursma. "Op het bord van de burgemeester komen dingen te liggen die niet even door ambtenaren worden opgelost."

Tip 7: 'Je kunt niet iedereen tevreden stellen'

En dan is het dus onvermijdelijk dat ze ook mensen zal teleurstellen. "Dat moet ze onmiddellijk accepteren: ze kan niet iedereen altijd tevreden stellen. Maar ze moet zorgen dat zelfs als mensen het níet eens zijn met haar, ze toch het gevoel hebben dat zij wel luistert en iets doet. En ze moet niet steeds dezelfde mensen teleurstellen."

Duursma adviseert Halsema om in een van de eerste toespraken een verwachtingspatroon weg te zetten. "Het burgemeesterschap is lastig in het begin, je moet echt in die rol groeien. Dat is ook niet erg, als je dat maar eerlijk zegt. Dat je misschien fouten zal maken, maar dat je wel je stinkende best doet om het zo goed mogelijk te doen en dat je erop aangesproken mag worden."

Tip 8: Hou altijd een dagdeel in de week vrij

Moor heeft nog een praktische tip om het burgemeestersleven makkelijker te maken. "Blokkeer iedere week één dagdeel in je agenda. Gewoon leeghouden. Er is altijd wel ergens gedonder of iets dat tussendoor komt. Dan wil je als burgemeester kunnen zeggen: prima, vrijdagochtend ben ik er meteen, ik kom langs."

Tip 9: Wees altijd beschikbaar

Korsten noemt het een vak geweldige balanceeract. "Als je ergens binnenkomt is het stil, kijken de mensen naar je en verwachten ze iets van je. Als je aan het eind van de week denkt: een lekker biertje mag wel, dan kan dat natuurlijk. Maar bedenk dat je altijd burgemeester bent en altijd opgeroepen kan worden." 

Tip 10: Toon je daden

Tot slot denkt Duursma dat Halsema haar politieke pet definitief aan de kapstok moet hangen. "Van vroeger uit praat ze als een politiek duider, over de burgers. Maar ze moet nu juist met burgers gaan praten. Dat als iemand haar een vraag stelt ze daar serieus op reageert, het begrijpt en actie onderneemt. Met woorden alleen komt ze er niet, daden zijn echt nodig."

`