Jos Heymans

Rutte-4 zuchtend en steunend van start, behalve Ernst Kuipers

15 januari 2022 06:14

De coronapersconferentie zou spannender worden dan ooit. Het verzet tegen de maatregelen was niet eerder zo groot; het volk gooide de kont tegen de kribbe. In de afgelopen dagen gingen winkels open, tapte de horeca weer lustig het ene na het andere biertje en togen burgemeesters naar de talkshows om zich uit te spreken tegen de lockdown. Hoe zou het kabinet omgaan met die druk van boze ondernemers en bezorgde gezagsdragers?

Het werd geen makkelijke start voor de splinternieuwe regeringsploeg die naast een paar oude bekenden vooral nieuwe gezichten telt. Mensen die pas vijf dagen in functie zijn. En het eerste wat ze te horen kregen: de bevolking heeft geen vertrouwen in jullie. Elke zichzelf respecterende omroep of krant presenteerde maandag de uitslag van een enquête: slechts éénderde heeft vertrouwen in de nieuwe ploeg bewindslieden. Voor de rest van Nederland geldt: eerst zien, dan geloven.

"Op het ministerie werden de nieuwelingen door hun ambtenaren meteen gewaarschuwd voor het groeiend onbehagen onder de kiezers."

Op de trappen van paleis Noordeinde waren ze al geconfronteerd met het gejoel, op afstand, van de demonstranten die het nieuwe kabinet al op de dag van beëdiging naar huis wilden sturen. Een nogal snel oordeel over een kabinet dat nog niets heeft kunnen laten zien. En op het ministerie werden de nieuwelingen door hun ambtenaren meteen gewaarschuwd voor het groeiend onbehagen onder de kiezers. Niet de meest gedroomde start van een nieuwe baan.

De nieuwe minister van justitie, VVD’er Dilan Yesilgöz, moest zich meteen al verontschuldigen voor een wat ongelukkige, voor meerdere uitleg vatbare uitspraak over het gebrek aan naleving van de coronaregels. En voor de nieuwe staatssecretaris voor mijnbouw, D66’er Hans Vijlbrief, was het een pijnlijke ervaring dat de organisatie voor de aanvraag van een subsidie voor de aardbevingsschade volledig in het water viel. Honderden Groningers hadden voor niets in de vrieskou staan wachten bij het gemeentehuis; het geld was aan het einde van de dag al op.

"Over de keuzes van het kabinet zullen de meningen altijd verdeeld blijven; daar helpt geen moedertje lief of coronapersconferentie aan."

En toen moest de lakmoesproef, de ultieme test voor het nieuwe kabinet, nog komen. Onder grote publieke druk moest Rutte-4 besluiten of de coronamaatregelen al dan niet versoepeld konden worden. De lockdown van de afgelopen vier weken had nul invloed gehad op het aantal nieuwe besmettingen, dat relatief ongeveer even hoog is als in landen waar niet alles op slot was gegaan. Ga dan maar eens uitleggen dat sommige sectoren toch nog minstens tien dagen gesloten moeten blijven.

Want waarom mogen de winkels weer open, maar blijven musea en bioscopen dicht? Waarom kunnen studenten wel naar school maar niet naar de kroeg? Jongeren hebben het relatief zwaar, dus universiteiten en hogescholen open, maar een bezoek aan de kroeg of een concert helpt ook tegen gebrek aan contact en zwaarmoedigheid. Over de keuzes van het kabinet zullen de meningen altijd verdeeld blijven; daar helpt geen moedertje lief of coronapersconferentie aan.

"Toen de journalisten hun vragen mochten afvuren, was Kuipers zoals we hem kennen."

De aandacht ging vooral uit naar het eerste publieke optreden van de politiek volstrekt onervaren Ernst Kuipers als coronaminister. Hij genoot al bekendheid als medisch duider in tv-talkshows, maar een persconferentie geven waar miljoenen mensen naar kijken is een ander verhaal. Zijn inleidend praatje, keurig opgeschreven door zijn ambtenaren, was niet echt indrukwekkend. De grafiekjes die zijn verhaal moesten ondersteunen, waren te kort in beeld om ze echt tot je te laten doordringen. Maar toen de journalisten hun vragen mochten afvuren, was Kuipers zoals we hem kennen: een man die met alle geduld van de wereld kan uitleggen wat er aan de hand is en waarom iets moet zoals het moet.

Na Hugo de Jonge is Ernst Kuipers op die post een verademing; iemand die bezig is met de zaak en niet met zichzelf.