Olaf Koens

Bananeneiland

20 december 2021 06:10

Een paar kilometer voor de kust van Doha, de hoofdstad van Qatar, ligt Bananeneiland. Het is een kunstmatig opgespoten eiland dat je alleen per helikopter of boot kunt bereiken. Vanaf de pier bij het Museum voor Islamitische Kunst stap je eenvoudig over op een catamaran die je in nog geen twintig minuten naar het eiland met villa’s, resorts en een sterrenrestaurant overzet. Kamers beginnen bij 500 euro per nacht.

Bananeneiland komt regelmatig voor in een gedachtenexperiment waarin ik voorreken of ik mij gek zou kunnen laten maken door geld. Voor welk bedrag zou ik bereid zijn mijn eigen principes aan de kant te zetten? Ik mag dan wel kritische verhalen maken over de Formule 1 in Abu Dhabi of het WK Voetbal in Qatar, voor welk bedrag zou ik dáár gaan werken? Een dubbel salaris? Een driedubbel salaris? Een afbetaalde studieschuld of een investering in een pied-à-terre in Amsterdam?

Voor welk bedrag zou ik bereid zijn mijn eigen principes aan de kant te zetten?

Ik weet al wel hoe ik het mijzelf zal verkopen. Het geld is belangrijk, zeker – maar het voelt ook goed om deel uit te maken van een soort experiment, een totaal nieuwe samenleving waar iedereen ergens anders vandaan komt. Wat ik precies ga doen weet ik natuurlijk niet, maar het zal ongetwijfeld met een prachtig sportevenement te maken hebben. De hele wereld komt kijken, je moest eens weten hoe sport verbroedert! En sport en politiek, ik roep het al jaren, moet je echt als twee verschillende dingen zien.

Zou ik in mijn nieuwe baan blind zijn voor kritiek? Natuurlijk niet. Ik zou de problemen erkennen en het uitleggen. Er gaat nog altijd een hoop verkeerd, maar vergeet niet dat het prachtige sportevenement waar ik nu op de loonlijst sta een enorme bijdrage zal leveren. Bovendien, je kunt niet verwachten dat de hele wereld is zoals Nederland? Echte verandering heeft tijd nodig. En kijk eens om je heen, de veranderingen hier gaan juist ontzettend snel!

Wist je dat het minimumsalaris hier onlangs omhoog is gegaan? Het klinkt misschien niet als een hoop geld, maar voor die mensen is het een vermogen.

Maar hoe zit het dan met de uitbuiting van gastarbeiders? Kijk, dat al die mensen uit arme landen hier komen werken, dat doen ze vrijwillig, toch? Iedereen is op zoek naar een beter leven. Wist je dat het minimumsalaris hier onlangs omhoog is gegaan? Het klinkt misschien niet als een hoop geld, maar voor die mensen is het een vermogen. Ze werken hier een paar jaar en dan bouwen ze huizen in Nepal, Bangladesh of Kenia. Je moet het echt niet zo zwart-wit zien. Hier helpen we elkaar allemaal, ieder op z'n eigen manier.

"Meneer? Het spijt me, heeft u een reservering voor Bananeneiland?" hoor ik iemand zeggen. "Wat zegt u?" vraag ik. Ik knipper met mijn ogen. Nee, ik heb geen reservering voor Bananeneiland. Ja, ik wil best aan de kant stappen. Natuurlijk, ik begrijp het. Excuses. Op de pier bij het Museum voor Islamitische Kunst realiseer ik me dat alle principes een prijs hebben. Ik zou ze voor geen goud overboord gooien, zo de Perzische Golf in. Maar mocht ik me bedenken, dan weet u mij te vinden.

Olaf Koens (1985) is correspondent voor RTL Nieuws in het Midden-Oosten, met als standplaats Istanbul. Na zijn studie filosofie ging hij in 2007 als correspondent aan de slag in Moskou. In 2015 werd hij uitgeroepen tot journalist van het jaar. Hij schreef de boeken 'Koorddansen in de Kaukasus', 'Oorlog en kermis' en 'Paarden vliegen businessclass'.