Yesim Candan

Zijn Aziaten de nieuwe moslims?

02 april 2021 05:52

Ni Hao! Die had ze niet zien aankomen. In een filmpje dat recentelijk op internet rondging, zie je hoe een Filipijnse vrouw van 65 jaar op klaarlichte dag op straat een leverstoot krijgt van een voorbijganger. Ondertussen schreeuwt de man anti-Aziatische leuzen naar haar.

Welkom in het Amerika van ná de corona-uitbraak. Sindsdien zijn mensen met een Aziatisch uiterlijk in de VS steeds vaker het doelwit van intimidatie en geweld – het afgelopen jaar werden bijna vierduizend racistische incidenten tegen Aziaten gemeld. Nederland blijft niet achter. Zo mocht een Koreaanse student in Amsterdam vorig jaar geen kaartje kopen in een tram en moest hij het voertuig verlaten. "Ik moet mijn passagiers beschermen", zei de conductrice tegen hem. Op deuren worden leuzen gekalkt als 'Dood aan Chinezen'. Want: "Vies volk. Stink-Chinezen. Door jullie hebben wij corona."

"Jarenlang was de Westerse wereld verwikkeld in een oorlog, niet alleen tegen terroristen, maar ook tegen moslims."

Laten we de hand in eigen boezem steken, we hebben hier allemaal schuld aan. Zijn de Aziaten de nieuwe moslims? Na 9/11 waren die wereldwijd het slachtoffer van islamofobie. Mensen met een Arabisch uiterlijk en een Arabisch klinkende naam werden extra gecontroleerd op vliegvelden wegens angst voor terrorisme. Sterker nog: moslims moesten zich ineens voor iedere terroristisch aanslag verantwoorden.

Jarenlang was de Westerse wereld verwikkeld in een oorlog, niet alleen tegen terroristen, maar ook tegen moslims – die zelf ook slachtoffer van dit alles waren. Mohamed El Bachiri verwoordde dit treffend na de aanslagen in Brussel, in maart 2016: "Ik ben een Marokkaanse Belg, en moslim. Door mijn naam, godsdienst en de trieste reputatie van mijn gemeente beschouwt een deel van de bevolking en de wereld mij als een potentiële terrorist en dat doet mij pijn. Ik ben ook de man van Loubna Lafquiri, de liefde van mijn leven, mijn vriendin, de moeder van mijn kinderen, die overleed bij de aanslagen in Brussel."

"Aziaten hebben geen 'klaag-DNA', lijkt het soms wel: ze doen hun ding en dragen hun pijn geruisloos."

In tijden van oorlog en crisissen zijn mensen geneigd de schuld te geven aan een volk, ras of religie. 'Pick your enemy' als strategie – de angst laat het verstand regeren. Vóór corona waren de moslims de pispaal, nu zijn het de Aziaten. Niet dat die eerder niet te maken hadden met racisme, maar hun leed was een stil leed. Aziaten hebben geen 'klaag-DNA', lijkt het soms wel: ze doen hun ding en dragen hun pijn geruisloos.

Geïntrigeerd kijk ik naar een Aziatische vrouw die filmde hoe zij op straat en in een restaurant wordt bejegend. Mannen die naast haar komen zitten en haar dan belachelijk maken vanwege haar ogen. Aan het eind van de film barst ze in huilen uit omdat mensen op straat haar moedwillig duwen.

Omdat het nog lang zal duren voor we de coronacrisis te boven zijn, moeten we ons bewust uitspreken tegen deze oplaaiende haat tegen Aziaten. De online petitie 'We zijn geen virussen!' is inmiddels meer dan zestigduizend keer ondertekend. Ik hoop niet dat de geschiedenis zich gaat herhalen zoals bij de moslims het geval was. Dat we bij iedere nieuwe coronagolf verwachten dat elke Koreaan, Chinees of Indiër zich uitspreekt tegen het virus ("Sorry dat het in Azië is begonnen"). Haat is hét virus.

Yesim lanceerde de term 'bicultureel' in de Nederlandse taal als alternatief voor 'allochtoon' en vindt een tweede cultuur een kracht en een meerwaarde voor het bedrijfsleven.