Jos Heymans

Linksom of rechtsom, de Tweede Kamer moet verkassen

24 oktober 2020 06:00

Verhuizen is geen pretje. Wetenschappers stellen dat het een van de meest stressvolle gebeurtenissen is die een mens kan meemaken. Maar de tijdelijke verplaatsing van de Tweede Kamer naar het voormalige ministerie van Buitenlandse Zaken is een regelrechte nachtmerrie voor de twee hoofdrolspelers, Kamervoorzitter Khadija Arib en staatssecretaris Raymond Knops van Binnenlandse Zaken die verantwoordelijk is voor de operatie.

Die verhuizing moet volgend jaar zomer plaatsvinden, maar Arib wil niet. Maar Knops houdt zijn poot stijf: in het zomerreces wordt er verhuisd.

Het botert al lange tijd niet tussen de twee kemphanen. De Kamer verzette zich met succes tegen de geheimhouding van de plannen die door Knops’ voorganger Stef Blok was opgelegd, en tegen het aanvankelijk ontwerp van het vernieuwde Kamergebouw dat als te megalomaan werd weggezet. Architecten werden aan de kant geschoven, Knops moest miljoenen aan afkoopsommen betalen.

'Arib is een type dat alleen met hulp van de ME kan worden gedwongen als ze meent dat zij gelijk heeft.'

En nu zeurt de Kamer weer over het tijdelijk gebouw dat niet coronaproof zou zijn. Knops is er klaar mee. De verhuizing moest al een keer voor een jaar worden uitgesteld en dat zal de staatssecretaris geen tweede keer gebeuren. Elk uitstel kost 20 tot 30 miljoen euro per jaar.

Het is moeilijk vast te stellen wie er gelijk heeft. Volgens Arib is het gebouw te klein om de coronaregels nauwgezet te kunnen naleven. De ruim 600 Kamerbewoners omvatten Kamerleden, fractiemedewerkers, persoonlijk medewerkers, griffiers, bodes, restaurantpersoneel, beveiliging, technisch personeel, journalisten, fotografen en cameramensen. En daar komen de bezoekers nog bij. Afstand houden lukt dan niet.

Bovendien is er volgens Arib maar één ingang. Knops zegt dat er nog twee etages leeg staan die ingezet kunnen worden en dat het pand vele in- en uitgangen telt. Hij is wel bereid extra maatregelen te nemen als onderzoek zou aantonen dat dat nodig is. Maar aan de verhuisdatum kan niet meer worden getornd.

Maar dan kent hij Arib onvoldoende. Zij staat niet alleen, wordt gesteund door het presidium, het dagelijks bestuur van de Kamer, waarin de acht grootste partijen zijn vertegenwoordigd. Partij voor de Dieren (4 zetels), 50PLUS (3 zetels), DENK (3 zetels), SGP (3 zetels), Forum voor Democratie (2 zetels) en de eenmansfracties Krol, Van Haga en Van Kooten zitten er niet in. Bovendien is Arib een type dat alleen met hulp van de ME kan worden gedwongen te verhuizen, als zij meent dat zij gelijk heeft.

'Bij brand zal het gehele gebouw worden verwoest. De renovatie duldt geen uitstel.'

Boze tongen – en dat zijn er veel want Arib heeft best wel wat vijanden – beweren dat de Kamervoorzitter alleen maar uit eigen belang dwarsligt om volgend jaar herkozen te worden. Of dat gaat gebeuren, is niet zeker. Er zijn fracties die vinden dat na ruim vijf jaar PvdA een andere partij aan de beurt is om de voorzitter te leveren.

De renovatie van het Binnenhof gaat ruim een half miljard kosten, aan de verbouwing van het tijdelijk onderkomen hangt een prijskaartje van ruim 160 miljoen. Historisch gezien is de verhuizing een unicum. Nooit eerder verliet de Tweede Kamer het Binnenhof. In de oorlogsjaren kwam het parlement weliswaar niet bijeen, maar bleef het instituut wel bestaan. De geplande verhuizing en de renovatie zijn dan ook gebeurtenissen met een bijzondere betekenis. Kinnesinne tussen de Kamervoorzitter en de staatssecretaris hoort daar niet bij.

Het parlement heeft een onderkomen nodig tijdens de renovatie van de gebouwen aan het Binnenhof. Blijven zitten is geen optie. De brandweer gedoogt dat het pand, eerder afgekeurd, nog even in gebruik is omdat voor de veiligheid van de bewoners afdoende maatregelen zijn getroffen. Maar bij brand zal het gehele gebouw worden verwoest. De renovatie duldt geen uitstel. Verhuizen moet nu echt gebeuren. Met dat besef moeten Arib en Knops in staat zijn deze betrekkelijk kleine probleempjes snel de wereld uit te helpen.