Susanne Uilenbroek

De juf haat Sinterklaas

05 december 2018 05:59

Vorige week vertrouwde een basisschoollerares mij toe dat ze Sinterklaas haat. Ze zei het met een lach, maar aan haar ogen zag ik dat ze echt een hekel aan de sinterklaasperiode heeft.

Ik kan mij daar wel iets bij voorstellen. Ik heb één kind dat al tweeënhalve week van alle spanning door het huis stuitert, zij zit hele werkdagen met dertig stuiterballen opgescheept. Ik heb zo mijn eigen mening over Zwarte Piet, zij heeft ouders, collega’s, een schoolbestuur en kinderen om rekening mee te houden. Eén verkeerde kleurplaat kan haar heel veel ellende opleveren.

Eén verkeerde kleurplaat kan haar heel veel ellende opleveren.

DUO Onderwijsonderzoek en Advies vroeg leerkrachten in het basisonderwijs naar de sinterklaasvieringen op hun school. Belangrijkste uitkomst van het onderzoek was dat op 83 procent van de basisscholen nog zwarte pieten rondlopen tijdens de sinterklaasviering.

Op openbare scholen is er meer discussie over pieten dan op christelijke scholen. Kleine scholen trekken zich minder aan van de pietendiscussie dan grote scholen. En in de regio Zuid houden ze meer vast aan Zwarte Pieten dan in de regio’s Noord en Midden.

Interessanter dan de percentages waren de bijlages van het onderzoek met de toelichtingen van de leerkrachten. Die geven een inkijkje in de discussies die zich in de lerarenkamers en klassen afspelen.

Zo geeft één docent aan het lastig te vinden dat het lerarenteam jarenlang sinterklaasspullen en versieringen heeft gespaard, maar dat ze die nu weg doen omdat ze hebben afgesproken geen zwartepietenafbeeldingen en -knuffels meer te gebruiken. Een andere leerkracht heeft instemming van de klas gevraagd om zwartepietenversiering op te hangen. En een derde vertelt over een leerling uit Gambia die van zijn ouders niet naar de sinterklaasviering mag omdat ze het discriminerend vinden.

Heel veel leerkrachten geven aan dat pieten zwart horen te zijn en zwart moeten blijven, en twee geven aan Halloween pas echt een stompzinnig feest te vinden.

Twee geven aan Halloween pas echt een stompzinnig feest te vinden.

De verschillen tussen de Randstad en de rest van de Nederland zijn groot. Zo volgt een school in Elburg het Elburger Sinterklaasjournaal, waarin zwarte pieten met kroeshaar en rode lippen aan een bakwedstrijd meedoen – terwijl een Utrechtse school zich vier jaar geleden bij het College voor de Rechten van de Mens moest verantwoorden voor de zwarte pieten tijdens de sinterklaasviering en er sindsdien voor heeft gekozen om de traditionele knechten van Sinterklaas in de ban te doen.

Vandaag zal Sinterklaas aankomen op honderden scholen in Nederland. Dat betekent dat duizenden juffen en meesters op schoolpleinen zullen staan te zingen. Vervolgens gaan ze met uitgelaten kinderen de klas in, waar bergen surprises één voor één en met aandacht voor elkaar worden uitgepakt. Er zullen kinderen worden getroost, aangemoedigd en toegesproken. Sinterklazen zullen langs de klassen gaan en pieten zullen pepernoten strooien in alle hoeken van de lokalen. 

Misschien zijn er meer juffen en meesters die Sinterklaas een beetje haten. Ik begrijp het, en ik wens jullie vandaag allemaal heel veel sterkte toe.