Menu Zoeken Mijn RTL Nieuws

13 februari 2018 15:28

Dit is waarom president Zuma moet opstappen

De rol van de Zuid-Afrikaanse president Jacob Zuma lijkt uitgespeeld. Zijn partij, het ANC, wil dat hij opstapt. Waarom moet Zuma weg? RTL correspondent Saskia Houttuin legt uit wat er precies aan de hand is in Zuid-Afrika.

Waarom moet Zuma weg?

Lange tijd leek president Jacob Zuma overal mee weg te komen, maar nu is zijn positie écht onhoudbaar geworden. Eerder keerden de veteranen en de vakbonden hem de rug toe, nu is het ook zijn eigen partij, het Afrikaans Nationaal Congres (ANC), dat van hem af wil.

Het ANC, hoofdrolspeler van de anti-apartheidsbeweging, heeft onder Zuma zijn glans verloren. Sinds zijn aantreden in 2009 heeft wanbestuur jarenlang kunnen floreren, met als gevolg dat de economie in Zuid-Afrika enorme klappen heeft gekregen. De werkloosheid is opgelopen, de kloof tussen arm en rijk is gegroeid. Ondertussen lopen er bijna 800 aanklachten voor fraude en corruptie tegen de president. 

Toch is dat volgens de partijtop niet de reden waarom ze van hem af willen. De secretaris-generaal van het ANC zei vanmiddag in een persconferentie zelfs dat Zuma 'niets verkeerds heeft gedaan'.

Is de verwachting dat hij nu ook echt gaat?

Ja, ook al gaat het behoorlijk moeizaam. Vandaag heeft de partijtop van het ANC hem officieel verzocht om op te stappen. Maar hoe en wat? Dat is nog onduidelijk. Zuma heeft namelijk gezegd dat hij nog een paar maanden wil aanblijven. De partij heeft hem geen deadline gegeven en er zou nog ruimte zijn voor onderhandelingen - hoe de komende dagen of weken er ook uit zullen zien: er komt een #Zexit.  

Welke belangen spelen er?

Het ANC wil koste wat het kost de regie in eigen hand houden. De belangrijkste oppositiepartijen - de Democratische Alliantie en de Economische Vrijheidsstrijders – staan te trappelen om Zuma af te zetten middels een motie van wantrouwen.

Het is voorzichtig opereren voor de partijtop van het ANC: ze willen voorkomen dat de partij uiteenvalt wanneer Zuma vertrekt. De president kan ondanks alles nog altijd rekenen op een trouwe achterban, al is die wel een stuk kleiner geworden. Velen hebben jarenlang kunnen profiteren van zijn directe toegang tot de staatskas.

Aanhangers van Cyril Ramaphosa. De vicepresident zal waarschijnlijk Zuma opvolgen.

Hoe is de publieke opinie?

Veel Zuid-Afrikanen zien Zuma liever vandaag dan morgen vertrekken, al is het opvallend dat het op straat rustig blijft: er wordt niet gedemonstreerd zoals we bijvoorbeeld zagen bij president Mugabe in Zimbabwe. 

Wat gebeurt er als hij opstapt?

Alles wijst er op dat vicepresident Cyril Ramaphosa, in december gekozen tot partijleider van het ANC, de nieuwe president van het land wordt. Ik heb hem zondag zien spreken in Kaapstad, waar hij een toespraak hield ter herdenking van de vrijlating van Nelson Mandela. Zijn woorden waren doorspekt van presidentiële beloftes. Hij wil ongelijkheid in het land aanpakken en de economie er bovenop helpen door onder meer een algemeen minimumloon in te voeren. Als hij het stokje van Zuma overneemt is aan hem de taak om het ANC er bovenop te helpen.

De partij gaat hoe dan ook een onzekere toekomst tegemoet. Al jaren rijgt de partij verkiezingsnederlagen aaneen. Grote steden als Johannesburg, Pretoria en Kaapstad hebben zij niet meer in handen. Het is aan Ramaphosa om na Zuma’s vertrek de partij nieuw elan te geven zodat ze helemaal klaar zijn voor de presidentsverkiezingen in 2019.

Topnieuws