Peter Scheffer

Het verhaal achter de 'Tango drugslijn'

19 september 2013 18:48

Argentinië-correspondent Peter Scheffer over de documentaire die hij maakte voor VICE.com, over drugshandel vanuit Bolivia naar Argentinië.

We zijn in Aguas Blancas, een stadje in Argentinië op de grens met Bolivia. Het ligt in Salta, de armste provincie van het land. Maar dat is niet de reden dat ik hier naartoe ben gegaan. Samen met mijn producer Niels en cameraman Luciano probeer ik de illegale drugssmokkel op camera vast te leggen.

Terwijl de hele wereld naar Mexico en Colombia keek, is hier een internationale drugsroute opgezet: de ‘Tangolijn’. In Bolivia geproduceerde cocaïne wordt via Aguas Blancas ongehinderd naar Argentinië gesmokkeld. Via de havens van Buenos Aires en Rosario wordt het vervolgens grotendeels naar Europa verscheept.

"Met een kleine handcamera filmen we hoe de jongens die met zakken van wel 30 kilo cocaïne andere illegale waren de rivier oversteken."

Journaliste Andrea Silvera neemt ons mee naar de rand van het stadje. Hier is een van de vele onbewaakte grensovergangen met Bolivia. Wat we daar aantreffen, kunnen we eigenlijk niet geloven: we zien tientallen jongemannen ongestoord de rivier doorwaden. Met een kleine handcamera filmen we hoe de jongens die met zakken van wel 30 kilo de rivier oversteken. In die zakken zit de cocaïne en andere illegale waren. Dat weten we dankzij ‘El Boliviano’ onze informant. Zodra de jongens de Argentijnse oever hebben bereikt, rennen ze over het kiezelstrand naar een van de talloze taxibusjes die staan te wachten.

Van grensbewaking is hier geen sprake. Er is geen gendarmerie te bekennen, er zijn geen helikopters, infraroodcamera’s of radars. De narco’s hebben hier vrij spel. Hoewel de drugsrunners in het begin geen oog voor ons hebben, voel ik me steeds ongemakkelijker. Het verbaast me dat onze cameraman zo rustig blijft. Maar nu we de illegale oversteek hebben vastgelegd is er geen reden meer om hier te blijven. We vertrekken.

Op de weg terug komen we de taxibusjes opnieuw tegen: we zien dat de rugzakken weer uitgeladen worden. De reden wordt ons snel duidelijk: 200 meter verder is een controlepost van de politie. Via de velden naast de weg wordt de controle simpel ontweken. Ik krijg de indruk dat de lokale overheid geen enkele grip op de situatie heeft.

"Hij vertelde me dat hij slechts 300 agenten heeft om een gebied te controleren dat vijf keer zo groot is als Nederland."

Ik denk terug aan het gesprek dat ik had met het hoofd van de narcoticabrigade Víctor Reyes. Hij vertelde me dat hij slechts 300 agenten heeft om een gebied te controleren dat vijf keer zo groot is als Nederland.

Opgelucht dat we ongeschonden hebben kunnen filmen keren we terug naar ons het hotel in Orán. We zijn allen toe aan een bad, een stevige maaltijd en een goede nacht slaap. Dat zit er helaas niet in. Vlak voor middernacht krijgt Niels namelijk een telefoontje van Andrea. Via een bevriende taxichauffeur heeft zij gehoord dat de narco’s op zoek zijn naar "die Nederlandse televisieploeg."

Aangezien iedereen in het dorp weet in welk hotel wij logeren, nemen we geen enkel risico: we pakken meteen onze spullen en vluchten het hotel uit. We racen zo hard als we kunnen over onverlichte bergweggetjes. Weg uit Orán, weg van de narco’s. Pas bij terugkomst in Buenos Aires realiseren we ons welke risico’s we hebben genomen...

Bij terugkomst begint het circus eigenlijk pas echt. Via een bevriende Amerikaanse journalist werd ik benaderd door medewerkers van leden van het Amerikaanse congres. De politici hebben gehoord over wat wij daar hebben gedaan en gefilmd. Ze zijn bijzonder geïnteresseerd om de film te zien en aanvullende vragen te kunnen stellen.

"Mijn enige zorg was dat het woord drugs of cocaine als een rode lap op Amerikanen werkt. Word ik straks niet speelbal in een politiek spelletje?"

En dan sta je ineens te staren naar het marmer van het Capitool. Indrukwekkend. Mijn enige zorg was dat het woord drugs of cocaïne als een rode lap op Amerikanen werkt. Word ik straks niet speelbal in een politiek spelletje? Een beetje bibberend van de zenuwen ontmoet ik in een zaaltje van het congres het eerste groepje mensen.

De congresleden en hun horden medewerkers zijn goed geïnformeerd. Ze kennen als leden van verschillende commissies, de onderwerpen en de Latijns-Amerikaanse regio goed. Wie zit er achter de handel? Hoe loopt de Tangolijn precies naar Europa? De vragen zijn soms best pittig. En ik ben geen expert, gewoon een jonge journalist die graag dit verhaal wilde vertellen.

‘Good job and keep it up”, is het advies van de Amerikanen. Dat ben ik zeker van plan.

Bekijk de documentaire van Peter Scheffers hier>>