Ga naar de inhoud
Buitenland

Kaliningrad: stukje Rusland midden in Europa

Beeld © Russisch militair transport in Baltiejsk, Kaliningrad (foto: Auke Boomsma)

Het ligt ingeklemd tussen Litouwen en Polen, maar het hoort gewoon bij Rusland: de exclave Kaliningrad. Polen wil nu wachttorens bouwen aan de grens met Kaliningrad en Litouwen voert de dienstplicht weer in. De angst in Oost-Europa voor een Russische inval neemt toe.

De beslissing van Polen en Litouwen komt nadat president Poetin vorige maand opdracht gaf tot een grote militaire oefening in Kaliningrad. Naast veel soldaten en voertuigen werden ook Iskander-raketten gestuurd.

Het moderne Iskander-raketsysteem kan een raket afvuren met kernkop. Met precisie kan het doel treffen op 500 kilometer afstand. Dat betekent dat Rusland vanuit Kaliningrad ook Berlijn kan bereiken.

Thumbnail

Met de annexatie van de Krim en de Russische betrokkenheid bij de situatie in Oost-Oekraïne voelen landen in Oost-Europa zich bedreigd. Ze schroeven daarom het defensiebudget op. Hun onafhankelijkheid, verworven na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie, willen ze niet kwijt. 

Een flinke steun in de rug krijgen ze van de VS en de NAVO. Zo oefenen Amerikaanse soldaten samen met het leger uit Estland, Letland en Litouwen. Een speciale missie met F16's bewaakt het luchtruim boven de Baltische Staten. Ook Nederland doet mee. Vorig jaar waren vier Nederlandse straaljagers gestationeerd in Polen om de drie landen veilig te houden.

Een ander recent voorbeeld van Westers machtsvertoon is operatie 'Dragoon Ride', een 13-daagse rit dwars door Polen, Estland, Letland, Litouwen en Tjechïe. In plaats van over het spoor reed een Amerikaanse colonne na een oefening terug naar een basis in Duitsland.

Slechts het begin
Vladimir Poetin heeft al aangegeven dat de militaire oefeningen, onder meer in Kaliningrad, slechts het begin zijn. De exercities moeten duidelijk maken hoe snel de Russen grondtroepen kunnen inzetten en verplaatsen.

De aanvoer van militair materieel naar Kaliningrad kan behalve via de lucht ook over zee. In het meest Westerse deel van Rusland ligt de marinebasis van de Baltische Vloot. Kaliningrad als springplank voor Russische agressie in Europa, dat is waar inwoners in het grensgebied bang voor zijn.

Thumbnail

Straatbeeld in Kaliningrad | Mark Heerink

Kostbaar visum
De gespannen sfeer ontgaat ook de inwoners van Kaliningrad niet, maar velen hebben andere zaken aan hun hoofd. De werkloosheid is hoog en een derde van de inwoners leeft onder de armoedegrens. Kaliningrad moet het onder meer hebben van toerisme, maar wie vanuit Europa de Russische oblast (provincie) wil bezoeken heeft een kostbaar visum nodig (70 euro voor drie dagen).

De grenzen binnen Europa zijn open, maar wie Kaliningrad in wil moet wachten voor een slagboom. Kaliningrad is geïsoleerd en daarom sterk afhankelijk van Moskou. Een flinke economische impuls kan het wel gebruiken. Wie weet komt dat vanaf 2018. Kaliningrad is dan één van de speelsteden van het WK Voetbal in Rusland.

Bron: RTL Nieuws / Mark Heerink